Avokatët që përfaqësojnë kriminelin e dënuar të luftës, serbo-boshnjakun Ratko Mladić, po presin një vendim nga Gjykata Ndërkombëtare për Krimet e Luftës në ish-Jugosllavi në Hagë lidhur me kërkesën e tyre për lirimin e tij nga burgu, me arsyetimin se ai ndodhet në fund të jetës.
Mladić, 84 vjeç, u dënua me burgim të përjetshëm në vitin 2017 për gjenocid, krime lufte dhe krime kundër njerëzimit gjatë luftërave në ish-Jugosllavi midis viteve 1992 dhe 1995. Dënimi për njeriun e njohur si “Kasapi i Bosnjës” u la në fuqi pas apelimit në vitin 2021.
Në dokumentin e paraqitur në gjykatë të premten, avokatët e tij thanë se Mladić prej kohësh ndodhet i shtrirë në shtrat ose në karrocë me rrota.
Ata shtuan se ai dyshohet se ka pësuar një goditje në tru gjatë një telefonate me të birin, çka e ka lënë pothuajse të paaftë për të folur.
Sipas tyre, dy mjekë e kanë vlerësuar gjendjen e tij si serioze dhe “rreziku për vdekje të afërt është i lartë”. Avokatët kanë kërkuar lirimin e menjëhershëm në mënyrë të përkohshme ose me kusht, në një spital apo azil ku flitet gjuha serbe.
Në mënyrë të tërthortë, ekipi mbrojtës synon kthimin e Mladićit në vendlindje, ndërsa ministri serb i Drejtësisë, Nenad Vujić, ka bërë të qartë se qeveria e tij është e gatshme të japë garanci për gjykatën nëse ai lirohet.
Gjyqtarja Graciela Gatti Santana ka kërkuar një vlerësim të pavarur shëndetësor, i cili pritej të dorëzonte gjetjet të premten.
Mladić komandoi forcat serbo-boshnjake në vitet 1990 kundër ushtrive boshnjako-kroate dhe boshnjake (myslimane), gjatë një lufte në të cilën trupat e tij kryen “spastrime etnike” në Bosnje Herzegovinë, rrethuan kryeqytetin Sarajevo duke shkaktuar vdekjen e më shumë se 10 mijë personave, dhe realizuan masakrën e rreth 8 mijë burrave dhe djemve në Srebrenica.
Ratko Mladić u zhduk në vitin 1995 dhe u gjurmua vetëm në vitin 2011 në zonat rurale të Serbia, pas 16 vitesh në arrati. Ai doli në gjyq në The Hague në vitin 2012 dhe u shpall fajtor në vitin 2017.
Që nga viti 2011 ai mbahet në një qendër paraburgimi në Hagë, por avokatët e tij argumentojnë se njësia dhe spitali i burgut nuk janë të mjaftueshme për kujdesin që i nevojitet, dhe se mbajtja e tij në paraburgim përbën “dënim mizor dhe çnjerëzor” dhe nuk i shërben më asnjë qëllimi.
Grupet boshnjake që përfaqësojnë viktimat dhe të mbijetuarit kundërshtojnë fuqishëm lirimin nga burgu të ish-komandantit serbo-boshnjak, duke e parë këtë si një “taktikë ligjore” dhe jo një kërkesë humanitare. Ata kanë paralajmëruar gjykatën e OKB-së se ekipi i mbrojtjes ka bërë për vite me radhë përpjekje të ngjashme.
Avokatët e tij kërkuan lirimin në korrik 2025, por kjo kërkesë u refuzua. Më pas, në nëntor 2025, ata kërkuan pa sukses një leje të përkohshme për të marrë pjesë në ceremoninë përkujtimore të një anëtari të familjes.
I biri i Mladićit, Darko Mladić, i tha mediave serbe se nuk ka pasur ndryshim në gjendjen shëndetësore të të atit dhe se planifikon ta vizitojë atë në spitalin e burgut javën e ardhshme.
Gjyqtarja Graciela Gatti Santana tha se ka kërkuar nga ekspertë mjekësorë një vlerësim të gjendjes aktuale shëndetësore të tij dhe mundësive për trajtim në të ardhmen, si dhe një vlerësim të jetëgjatësisë së mundshme dhe nëse kujdesi që ai po merr në paraburgim është i përshtatshëm. /BBC
Shqip